# BR-CL-22 Vergi muafiyet neden kodu CEF VATEX’ten olmalıdır

KDV muafiyet neden kodu (BT-121), CEF VATEX kod listesine ait olmalıdır.

## Sorun açıklaması

> **HATA**: EN 16931 kod listesi kuralı (BR-CL)

## Bağlam ve önem

BT-121, bir KDV muafiyetinin nedenini kod olarak verir; böylece alıcı faturayı serbest metni okumadan kaydedebilir. Kod alanına "Art. 138 Directive 2006/112/EC" gibi bir yasal atıf veya "EXEMPT" gibi dahili bir kod yazıldığında ya da değer boşluk içerdiğinde kural başarısız olur. Bu kontrolde büyük/küçük harf fark etmez. Örnek: Topluluk içi bir mal teslimi, K kategorisini BT-121 = VATEX-EU-IC ile ve yasal dayanağı BT-120’de metin olarak kullanır.

## Çözüm

BT-121 alanını KDV kategorisine uyan bir VATEX koduna ayarlayın; örn. VATEX-EU-AE (sorumlu sıfatıyla KDV (reverse charge), AE kategorisi), VATEX-EU-IC (topluluk içi teslim, K), VATEX-EU-G (AB dışına ihracat, G) veya VATEX-EU-O (KDV kapsamı dışında, O). Yasal dayanağı metin olarak BT-120’ye yazın. UBL’de kod cac:TaxCategory/cbc:TaxExemptionReasonCode, CII’de ram:ApplicableTradeTax/ram:ExemptionReasonCode’dur.

- [XML doğrula](/tr/xrechnung-validator?source=resource&rule=BR-CL-22)
- [Faturayı dönüştür](/tr/pdf-to-xrechnung?source=resource&rule=BR-CL-22)

## Geçerli örnekler

- BT-121 = VATEX-EU-IC — topluluk içi teslim (K kategorisi)
- BT-121 = VATEX-EU-G — AB dışına ihracat (G kategorisi)

## Geçersiz örnekler

- BT-121 = Art. 138 Directive 2006/112/EC — yasal atıf; BT-120’ye aittir
- BT-121 = EXEMPT — dahili kod

## Kod örnekleri

### Geçerli XML
```
<cac:TaxCategory>
  <cbc:ID>K</cbc:ID>
  <cbc:TaxExemptionReasonCode>VATEX-EU-IC</cbc:TaxExemptionReasonCode>
  <cac:TaxScheme><cbc:ID>VAT</cbc:ID></cac:TaxScheme>
</cac:TaxCategory>
```

### Geçersiz XML
```
<cac:TaxCategory>
  <cbc:ID>K</cbc:ID>
  <cbc:TaxExemptionReasonCode>EXEMPT</cbc:TaxExemptionReasonCode>
  <cac:TaxScheme><cbc:ID>VAT</cbc:ID></cac:TaxScheme>
</cac:TaxCategory>
```

## Etkilenen alanlar

- [BT-121 KDV muafiyet neden kodu](/resources/xrechnung/bt-121-vat-exemption-reason-code)

## İlgili kurallar

- [BR-CL-17](/resources/kosit-validator-errors/br-cl-17-uncl5305-document-tax-category)
- [BR-E-01](/resources/kosit-validator-errors/br-e-01-exempt-vat-breakdown-required)
- [BR-AE-02](/resources/kosit-validator-errors/br-ae-02-reverse-charge-seller-vat-id-required)

## Doğrulama araçları

- [Resmi KoSIT doğrulayıcı](https://github.com/itplr-kosit/validator): EN 16931 ve XRechnung kurallarını denetlemek için resmi KoSIT doğrulayıcısını XRechnung yapılandırmasıyla çalıştırın.
- [PDF’yi XRechnung’e dönüştür](/pdf-to-xrechnung): Dönüştürme sırasında doğrulama hatalarını bulun ve her düzeltmeyi inceleyin.

## İlgili kaynaklar

- [Resmi spesifikasyon](https://docs.peppol.eu/poacc/billing/3.0/rules/ubl-tc434/)
- [Test paketi](https://github.com/itplr-kosit/xrechnung-testsuite)
- [Tüm doğrulama hataları](/resources/kosit-validator-errors): Burada açıklanan EN 16931, XRechnung ve Peppol doğrulama kurallarına genel bakış.
